Εορτολόγιο: Ποιοι γιορτάζουν σήμερα 26 Ιουλίου

Δείτε ποιοι έχουν γιορτή σήμερα, 26 Ιουλίου. Διαβάστε το συναξάρι των
τιμώμενων αγίων
της ημέρας και γνωρίστε τη ζωή και τη δράση τους.

Ποιοι γιορτάζουν σήμερα:

• Ερμόλαος
• Έρση
• Παρασκευή, Παρασκευάς

Σήμερα τιμώνται από την Εκκλησία οι Μεγαλομάρτυς Παρασκευή, Ερμόλαος ιερομάρτυς, Όσιος Γερόντιος και Όσιος Μωυσής ο Ούγγρος

Μεγαλομάρτυς Παρασκευή

Ρωμαία χριστιανή του 2ου αι., γνωστή για την έντονη ιεραποστολική και φιλάνθρωπη δράση της, ιδιαίτερα στα χαμηλά κοινωνικά στρώματα, γεννήθηκε από εύπορους χριστιανούς γονείς, τον Αγαθόνικο και την Πολιτεία, και ανατράφηκε με βάση τις χριστιανικές αξίες και αρχές. Όταν, σε ηλικία 20 ετών, εκοιμήθησαν και οι δύο γονείς της, εκποίησε το σύνολο της περιουσίας της και το διέθετε για να καλύψει τις ανάγκες φτωχών και αρρώστων, κηρύττοντας ταυτόχρονα το Ευαγγέλιο.

Η δράση της δεν άργησε να γίνει αντιληπτή από τις ρωμαϊκές αρχές και τον αυτοκράτορα Αντωνίνο τον Ευσεβή (138 – 161), που την κάλεσε σε απολογία και της ζήτησε να απαρνηθεί τη θρησκεία της, προσφέροντας μάλιστα πολλά ανταλλάγματα. Παρά τα πολλά βασανιστήρια και τη φυλάκισή της, όταν αρνήθηκε με σθένος να αλλαξοπιστήσει, καταδικάστηκε σε θάνατο και οδηγήθηκε σε πυρακτωμένο λέβητα γεμάτο λάδι και πίσσα, αλλά, όπως αναφέρει το συναξάρι της, εκείνη παρέμενε ζωντανή. Πλησιάζοντας ο Αντωνίνος για να διαπιστώσει ιδίοις όμμασι το γεγονός,  τραυματίστηκαν τα μάτια του από τη θερμότητα και τους ατμούς και τυφλώθηκε. Σύμφωνα με αυτή την παράδοση, η Παρασκευή προσευχήθηκε και εκείνος θεραπεύτηκε θαυματουργικά, με αποτέλεσμα να διατάξει την απελευθέρωσή της. Έκτοτε θεωρείται προστάτιδα των ματιών και πολλοί πιστοί προστρέχουν σε αυτήν για θεραπεία ανίατων οφθαλμικών ασθενειών και παθήσεων. Όταν ο διάδοχος του Αντωνίνου Μάρκος Αυρήλιος (161 – 180) άρχισε ξανά τους διωγμούς, συνελήφθη και αποκεφαλίστηκε. 

Μέρη της κάρας της και αποτμήματα του λειψάνου της βρίσκονται σε πάρα πολλές Ι. Μονές του Αγίου Όρους, των Μετεώρων και σε Μητροπόλεις και Ι. Ναούς ανά την Ελλάδα.

Ερμόλαος ιερομάρτυς

Διακεκριμένος ιερέας στη Νικομήδεια της Μικράς Ασίας κατά τις αρχές του 4ου αι., έμεινε στην ιστορία κυρίως ως ο πνευματικός δάσκαλος και καθοδηγητής του αγ. Παντελεήμονα. Κατά τη διάρκεια του μεγάλου διωγμού του Διοκλητιανού (305), ο Ερμόλαος ζούσε κρυμμένος σε ένα σπίτι στη Νικομήδεια μαζί με δύο άλλους ιερείς, τον Έρμιππο και τον Ερμοκράτη, και παρά τον κίνδυνο, συνέχιζε να κατηχεί κρυφά όσους αναζητούσαν την αλήθεια. Περνώντας ο νεαρός τότε Παντελεήμων έξω από το σπίτι του Ερμολάου πηγαίνοντας στο μάθημα ιατρικής, τον κάλεσε εκείνος διότι διέκρινε την καλή του ψυχή, τον κάλεσε μέσα και του δίδαξε ότι η πίστη στον Χριστό είναι η ανώτερη ιατρική, που μπορεί να θεραπεύσει όχι μόνο το σώμα αλλά και την ψυχή.

Όταν ο Παντελεήμων συνελήφθη για την πίστη του, ομολόγησε ότι δάσκαλός του ήταν ο Ερμόλαος, γι’ αυτό και οι στρατιώτες συνέλαβαν τον γέροντα ιερέα μαζί με τους δύο συντρόφους του, οι οποίοι αρνήθηκαν να θυσιάσουν στα είδωλα, δηλώνοντας ότι η διδασκαλία του Χριστού είναι η μόνη οδός σωτηρίας, κι έτσι και οι τρεις τους καταδικάστηκαν σε θάνατο και αποκεφαλίστηκαν. Η κάρα του Αγίου φυλάσσεται στην Ιερά Μονή Παντελεήμονος στο Άγιο Όρος, ενώ αποτμήματα λειψάνων του βρίσκονται σε διάφορους ναούς στην Ελλάδα και στην Ιταλία, και συγκεκριμένα στο Μπενεβέντο της Καμπανίας, στον Καθεδρικό Ναό di Santa Maria Assunta, και στην πόλη Καλτσιάνι (Calci) κοντά στην Πίζα, όπου θεωρείται προστάτης της πόλης. 

Όσιος Γερόντιος

Θεωρείται ο ιδρυτής και ο πρώτος οικιστής της Ιεράς Σκήτης της Αγίας Άννης στο Άγιο Όρος, της παλαιότερης και μεγαλύτερης σκήτης του Άθωνα. Καταγόταν από τη Μικρά Ασία, έζησε κατά τον 14ο αι. και αρχικά μόνασε στη Μονή του Παντοκράτορος,  επιζητώντας όμως περισσότερη ησυχία και αυστηρότερη άσκηση, αποσύρθηκε στα απόκρημνα και ερημικά μέρη της νότιας πλευράς του Αγίου Όρους, στην περιοχή που τότε ονομαζόταν «Βουλευτήρια». Εκεί, σύμφωνα με την παράδοση, ο Γερόντιος εγκαταστάθηκε σε μια σπηλιά ψηλά στον Άθωνα, όπου, μετά από όραμα, ανακάλυψε μια πηγή νερού, το ονομασθέν «Αγίασμα του Αγίου Γεροντίου», και έχτισε ένα μικρό ναΰδριο αφιερωμένο στον Άγιο Παντελεήμονα, με την παρουσία του να προσελκύει και άλλους μοναχούς, θέτοντας τα θεμέλια για τη μετέπειτα Σκήτη.

Αν και ο Γερόντιος έθεσε τις βάσεις του μοναχικού βίου στην περιοχή, η Σκήτη πήρε το όνομά της από την Αγία Άννα αργότερα, τον 17ο αι., όταν μεταφέρθηκε εκεί το ιερό λείψανο του ποδός της Αγίας από τη Μονή Σταυρονικήτα. Η παράδοση λέει πως, όταν ο όσιος γέρασε και δεν μπορούσε πια να μεταφέρει νερό από μακριά, προσευχήθηκε στην Παναγία και τότε, μέσα από έναν ξερό βράχο, άρχισε να αναβλύζει νερό, το οποίο τρέχει ασταμάτητα μέχρι σήμερα, παρά το άνυδρο της περιοχής.

Όσιος Μωυσής ο Ούγγρος

Υπηρετούσε στην ακολουθία του μάρτυρα Μπόρις και, όταν εκείνος δολοφονήθηκε το 1015, κατέφυγε στο Κίεβο. Ωστόσο, το 1018, όταν ο Πολωνός βασιλιάς Μπολεσλάβος ο Γενναίος κατέλαβε την πόλη, ο Μωυσής πιάστηκε αιχμάλωτος και οδηγήθηκε στην Πολωνία. Εκεί, καθώς ο Μωυσής ήταν εξαιρετικά όμορφος και ευγενικός, τράβηξε την προσοχή μιας πλούσιας και ισχυρής Πολωνέζας χήρας, η οποία προσπάθησε να τον πείσει να την παντρευτεί, προσφέροντάς του πλούτη και ελευθερία. Εκείνος, όμως, έχοντας ήδη αποφασίσει να γίνει μοναχός και παρά τις δελεαστικές υποσχέσεις, τις απειλές, ακόμα και τα σκληρά βασανιστήρια, παρέμεινε ακλόνητος στην απόφασή του για αγνότητα, η χήρα δε, σε μια κρίση οργής, διέταξε τον ευνουχισμό του. 

Μετά από έξι χρόνια αιχμαλωσίας, κατάφερε να επιστρέψει στο Κίεβο και εισήλθε στη Λαύρα των Σπηλαίων υπό την καθοδήγηση του Οσίου Αντωνίου, όπου έζησε 10 χρόνια σε αυστηρή απομόνωση, νικώντας οριστικά τους λογισμούς και τους πειρασμούς και εκοιμήθη ειρηνικά γύρω στο 1043. Το άφθαρτο λείψανό του φυλάσσεται στις Εγγύς Σπηλιές της Λαύρας του Κιέβου και θεωρείται ο κατεξοχήν προστάτης όσων αγωνίζονται κατά των σαρκικών παθών. 

Τιμάται επίσης η μνήμη: παρθενομάρτυρος Ωραιοζήλης, μάρτυρος Ιερουσαλήμ, μάρτυρος Αππίωνος, Ερμολάου του Αναργύρου, Σάββα Γ΄ αρχιεπισκόπου Σερβίας.