Το «Σπίτι μου 3», με στεγαστικά δάνεια έως 230.000 ευρώ και ευρύτερα ηλικιακά και εισοδηματικά κριτήρια, περιλαμβάνεται στον κυβερνητικό σχεδιασμό για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης.
Η Εθνική Στρατηγική για την Προσιτή Κατοικία 2026-2035 συνδυάζει τη στήριξη για την αγορά πρώτης κατοικίας με παρεμβάσεις για περισσότερα διαθέσιμα ακίνητα, κοινωνική στέγαση και ενιαίο συντονισμό των στεγαστικών προγραμμάτων.
Σύμφωνα με τον «Ελεύθερο Τύπο», οι δράσεις εκτείνονται σε ορίζοντα δεκαετίας. Στο δε σχέδιο εντάσσονται μέτρα που εφαρμόζονται ήδη, αλλά και νέες πρωτοβουλίες για την αύξηση των κατοικιών που μπορούν να διατεθούν στην αγορά.
Το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας προωθεί παρεμβάσεις για τη στεγαστική ενίσχυση των νοικοκυριών, την αξιοποίηση κλειστών ή ανενεργών ακινήτων και την κατασκευή κατοικιών με κοινωνικό χαρακτήρα και προσιτό κόστος.
«Σπίτι μου 3»: Ποιοι θα μπορούν να ενταχθούν
Το νέο «Σπίτι μου 3» σχεδιάζεται να ξεκινήσει τον Ιανουάριο του 2027, διευκολύνοντας περισσότερα νοικοκυριά να αποκτήσουν πρώτη κατοικία με ευνοϊκούς όρους δανεισμού.
Οι εκτιμήσεις προβλέπουν ότι ο νέος κύκλος θα μπορούσε να καλύψει περίπου 17.000 έως 20.000 νοικοκυριά. Για να διευρυνθεί ο αριθμός των δικαιούχων, εξετάζονται υψηλότερα όρια ηλικίας και εισοδήματος, μαζί με αλλαγές στην επιτρεπόμενη αξία της κατοικίας και στο ποσό του δανείου.
Ειδικότερα, το ανώτατο ηλικιακό όριο αναμένεται να ανέβει στα 55 έτη, έναντι των 50 ετών στο «Σπίτι μου 2».
Η μέγιστη αξία του επιλέξιμου ακινήτου προβλέπεται να φτάσει τις 300.000 ευρώ, από 250.000 ευρώ στον προηγούμενο κύκλο. Η χρηματοδότηση θα μπορεί να καλύπτει έως το 90% της αξίας της κατοικίας, με ανώτατο ποσό δανείου τις 230.000 ευρώ, αντί των 190.000 ευρώ.
Το πλαφόν του δανείου έχει σημασία για την ίδια συμμετοχή του αγοραστή. Με τα συγκεκριμένα όρια, για κατοικία αξίας 200.000 ευρώ η χρηματοδότηση μπορεί να φτάνει τις 180.000 ευρώ. Για ακίνητο αξίας 300.000 ευρώ, όμως, το ανώτατο δάνειο παραμένει στις 230.000 ευρώ, αφήνοντας διαφορά 70.000 ευρώ που πρέπει να καλυφθεί από τον αγοραστή.
Τα νέα εισοδηματικά όρια
Αλλαγές προβλέπονται και στις εισοδηματικές προϋποθέσεις, ώστε να αποκτήσουν πρόσβαση στο πρόγραμμα περισσότερα νοικοκυριά.
Για τους δικαιούχους χωρίς παιδιά, το αναφερόμενο όριο φτάνει τις 25.000 ευρώ. Στην περίπτωση των έγγαμων, προβλέπεται όριο 35.000 ευρώ, το οποίο αυξάνεται κατά 7.000 ευρώ για κάθε παιδί.
Για τις μονογονεϊκές οικογένειες, το εισοδηματικό όριο διαμορφώνεται στις 39.000 ευρώ, με πρόσθετη προσαύξηση 7.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του πρώτου.
Η διεύρυνση των κριτηρίων αποσκοπεί στην ένταξη νοικοκυριών που δυσκολεύονται να αγοράσουν κατοικία, αλλά δεν καλύπτονταν από τις προϋποθέσεις του προηγούμενου προγράμματος.
Ενιαίος φορέας για τη στεγαστική πολιτική
Η στρατηγική περιλαμβάνει τη συγκρότηση Ενιαίου Φορέα Στεγαστικής Πολιτικής, ο οποίος θα αναλάβει τον συντονισμό και την παρακολούθηση των σχετικών δράσεων.
Σκοπός είναι να καλυφθεί το θεσμικό κενό που άφησε η κατάργηση του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας το 2012 και να δημιουργηθεί ένας κεντρικός μηχανισμός για τον σχεδιασμό της στεγαστικής πολιτικής.
Στις προβλεπόμενες αρμοδιότητές του εντάσσονται η μελέτη της αγοράς κατοικίας, η αξιολόγηση της απόδοσης των στεγαστικών προγραμμάτων και η υποστήριξη νέων παρεμβάσεων. Θα επιδιώκεται επίσης καλύτερος συντονισμός ανάμεσα στα διαφορετικά μέτρα.
Ο σχεδιασμός προβλέπει σύνδεση του φορέα με το Κτηματολόγιο, ώστε να συγκεντρώνονται στοιχεία για τα ακίνητα και να διαμορφώνεται πληρέστερη εικόνα της αγοράς. Τα δεδομένα αυτά θα χρησιμοποιούνται για τον εντοπισμό αναγκών και την επιλογή στοχευμένων δράσεων.
Ανάλογοι μηχανισμοί λειτουργούν στη Δανία, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, την Ιρλανδία, την Ισπανία, την Ολλανδία, τη Γερμανία, τον Καναδά, την Πορτογαλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Αυστραλία και τη Σλοβενία.
Πολεοδομικές παρεμβάσεις για αύξηση των κατοικιών
Για την ενίσχυση του οικιστικού αποθέματος εξετάζεται και η χρήση πολεοδομικών κινήτρων, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής.
Μεταξύ των εργαλείων που περιλαμβάνονται στον σχεδιασμό είναι η δυνατότητα αύξησης του συντελεστή δόμησης. Προϋπόθεση θα αποτελεί η διάθεση μέρους της πρόσθετης επιφάνειας σε κατοικίες προσιτής στέγασης.
Οι παρεμβάσεις αυτές εξετάζονται για περιοχές που επιτρέπουν οργανωμένη ανάπτυξη νέων κατοικιών. Αφορούν επίσης ζώνες μέσα ή κοντά στον αστικό ιστό, όπου βρίσκονται μεγάλα ακίνητα που παραμένουν ανενεργά ή αξιοποιούνται μόνο εν μέρει.
Η κατεύθυνση αυτή συνδέει την αξιοποίηση υφιστάμενων κτιρίων με την κατασκευή νέων κατοικιών, αναζητώντας διαθέσιμους χώρους πέρα από τις περιοχές που δέχονται ήδη έντονη οικιστική πίεση.
Κοινωνική κατοικία με εγγυήσεις του Δημοσίου
Στα υπό εξέταση μέτρα περιλαμβάνεται ένας μηχανισμός κοινωνικής κατοικίας με συμμετοχή ιδιωτών και στήριξη από το κράτος.
Οι κρατικές εγγυήσεις θα μπορούσαν να καλύπτουν μέρος του κινδύνου από απλήρωτα ενοίκια ή ενδεχόμενες ζημιές στα ακίνητα. Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκεται να διευκολυνθεί η συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα.
Παράλληλα, εξετάζονται οικονομικά κίνητρα, στα οποία περιλαμβάνεται και στεγαστική ενίσχυση, για να αυξηθούν οι κατοικίες που προσφέρονται με προσιτούς όρους.
Κατοικίες για εργαζομένους στα νησιά
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τη στέγαση εργαζομένων σε νησιωτικές περιοχές, όπου τα υψηλά ενοίκια και οι περιορισμένες επιλογές κατοικίας δυσκολεύουν την κάλυψη θέσεων σε κρίσιμες υπηρεσίες.
Εξετάζεται η παραχώρηση δημόσιας γης για την κατασκευή κατοικιών που θα εξυπηρετούν συγκεκριμένες επαγγελματικές ομάδες.
Στους εργαζομένους που αφορά ο σχεδιασμός περιλαμβάνονται γιατροί, νοσηλευτές, πληρώματα του ΕΚΑΒ, αναπληρωτές εκπαιδευτικοί, αστυνομικοί, λιμενικοί και πυροσβέστες. Προβλέπεται επίσης κάλυψη αναγκών προσωπικού των δήμων και άλλων δημόσιων υπηρεσιών.
Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν τη μεγάλη απόσταση ανάμεσα στις ανάγκες και στις λύσεις που έχουν δοθεί. Την περίοδο 2024-2025 καταγράφηκαν ενδεικτικά 3.086 περιπτώσεις εργαζομένων που χρειάζονταν στέγαση, ενώ καλύφθηκαν μόλις 233, ποσοστό περίπου 8%.
Χρηματοδοτικά κίνητρα για την κατασκευή κοινωνικών κατοικιών
Ο σχεδιασμός προβλέπει επίσης στήριξη προς εταιρείες ανάπτυξης ακινήτων, ώστε να κατασκευάσουν κοινωνικές κατοικίες σε περιοχές με αυξημένες στεγαστικές ανάγκες.
Στα χρηματοδοτικά εργαλεία που εξετάζονται περιλαμβάνονται χαμηλότοκα δάνεια, εγγυήσεις και επιδοτήσεις, καθώς και άλλες μορφές χρηματοδότησης.
Η ενίσχυση αποσκοπεί στη μείωση του κόστους κατασκευής, ώστε περισσότερα ακίνητα να μπορούν να διατεθούν για κοινωνική και προσιτή στέγαση.
Για τις συγκεκριμένες δράσεις μπορεί να αξιοποιηθεί χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, καθώς και από άλλους ευρωπαϊκούς και διεθνείς οργανισμούς.
Εθνικός δείκτης για τις τιμές των ακινήτων
Μία ακόμη παρέμβαση αφορά τη δημιουργία εθνικού δείκτη τιμών ακινήτων, για πιο συστηματική αποτύπωση των εξελίξεων στην αγορά κατοικίας σε όλη τη χώρα.
Ο δείκτης προβλέπεται να στηρίζεται σε δεδομένα από διαφορετικές πηγές, όπως στοιχεία μισθώσεων, τραπεζικά δεδομένα και φορολογικές πληροφορίες.
Μέσω της συγκέντρωσης και επεξεργασίας τους επιδιώκεται πιο αξιόπιστη παρακολούθηση των μεταβολών στις τιμές αγοράς κατοικιών και στα ενοίκια. Η εικόνα αυτή θα βοηθά τους αρμόδιους φορείς να αξιολογούν την κατάσταση και να προσαρμόζουν τις επόμενες παρεμβάσεις.
Ο σχεδιασμός για τη στέγαση έως το 2035
Η Εθνική Στρατηγική Στέγασης 2026-2035 περιλαμβάνει παρεμβάσεις τόσο για την αγορά κατοικίας όσο και για την αύξηση των διαθέσιμων ακινήτων.
Οι βασικές κατευθύνσεις αφορούν τη διευκόλυνση της απόκτησης ιδιόκτητης κατοικίας, την αξιοποίηση δημόσιας και ιδιωτικής περιουσίας, την ανάπτυξη κοινωνικών κατοικιών και τη συστηματικότερη παρακολούθηση της στεγαστικής αγοράς.
Το «Σπίτι μου 3» αποτελεί μία από τις παρεμβάσεις με πιο κοντινό χρονικό ορίζοντα, καθώς η έναρξή του τοποθετείται στο 2027. Τα υψηλότερα όρια δανεισμού και τα διευρυμένα κριτήρια στοχεύουν σε περισσότερους δικαιούχους, ενώ οι υπόλοιπες δράσεις επιδιώκουν να αυξήσουν την προσφορά κατοικιών.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται η εξειδίκευση των εργαλείων και των διαδικασιών εφαρμογής. Το συνολικό σχέδιο εκτείνεται έως το 2035, καλύπτοντας τόσο όσους αναζητούν πρώτη κατοικία όσο και τις ανάγκες κοινωνικής και προσιτής στέγασης.
https://tomanifesto.gr/erchetai-to-spiti-moy-3-me-daneia-eos-230-000-eyro-poioi-entassontai-kai-ti-schediazetai-eos-to-2035-254205
