Η είδηση της περασμένης εβδομάδας ότι ορισμένα από τα κορυφαία hedge funds του κόσμου θα άνοιγαν γραφεία στην Αθήνα αιφνιδίασε πολλούς. Για τους αξιωματούχους στην ελληνική πρωτεύουσα, όμως, ήταν το αποτέλεσμα ενός σχεδίου που προετοιμαζόταν επί σχεδόν έναν χρόνο.
Η ιδέα ήταν απλή: να προσελκύσουν κορυφαία στελέχη του χρηματοοικονομικού κλάδου, προβάλλοντας την Ελλάδα ως ένα ασφαλές, σταθερό και προβλέψιμο φορολογικό περιβάλλον, με πρόσθετα πλεονεκτήματα το ήπιο κλίμα και την καλή ποιότητα ζωής. Για να καθιερώσουν, όμως, τη χώρα ως προορισμό για hedge funds, οι αξιωματούχοι γνώριζαν ότι έπρεπε να εξασφαλίσουν την παρουσία ενός μεγάλου ονόματος.
Η Millennium Management, ένα από τα μεγαλύτερα hedge funds, που λειτουργεί υπό ιδιαίτερα αυστηρό ρυθμιστικό πλαίσιο, ανταποκρινόταν απόλυτα σε αυτή την επιδίωξη. Τον περασμένο Νοέμβριο, το ελληνικό υπουργείο Οικονομικών ξεκίνησε συζητήσεις με την εταιρεία πολλαπλών επενδυτικών στρατηγικών για τις προϋποθέσεις ανοίγματος γραφείου στην Αθήνα.
Για τους εξωτερικούς παρατηρητές, οι μνήμες της παρατεταμένης ελληνικής κρίσης χρέους καθιστούσαν την Αθήνα έναν μάλλον απρόσμενο υποψήφιο χρηματοοικονομικό κόμβο. Οι αξιωματούχοι, ωστόσο, θεωρούσαν ότι τα σκληρά διδάγματα της κρίσης μπορούσαν να αποτελέσουν βασικό επιχείρημα στην προσπάθεια προσέλκυσης επενδυτών.
Την ώρα που οι επενδυτές στο Λονδίνο βλέπουν τη φορολογική τους επιβάρυνση να αυξάνεται καθώς επιδεινώνονται τα δημόσια οικονομικά του Ηνωμένου Βασιλείου, η Ελλάδα μετά την κρίση έχει υιοθετήσει τη δημοσιονομική σύνεση.
«Η Ελλάδα είναι δημοσιονομικά υγιής, παράγει σταθερά πλεονάσματα και, ως αποτέλεσμα, προσφέρει φορολογική προβλεψιμότητα και μακροοικονομική σταθερότητα», δήλωσε ο Βασίλης Καρατζάς, στενός σύμβουλος του υπουργού Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη και ένας από τους ανθρώπους που εργάστηκαν παρασκηνιακά για να τοποθετήσουν τη χώρα στον χάρτη των hedge funds.
Αυτή η προβλεψιμότητα είναι καθοριστική. Οι εύποροι που εξετάζουν το ενδεχόμενο μετεγκατάστασης θέλουν διαβεβαιώσεις ότι οι κανόνες δεν θα αλλάξουν αφού μετακομίσουν. Παρότι το Μιλάνο έχει σημειώσει κάποια επιτυχία στην προσέλκυση πλούσιων κατοίκων του Λονδίνου, ο κατ’ αποκοπήν φόρος των 100.000 ευρώ για εισοδήματα από το εξωτερικό, που εισήγαγε η Ιταλία το 2017, έχει ήδη αυξηθεί δύο φορές και πλέον ανέρχεται σε 300.000 ευρώ ετησίως.
Αντίθετα, η Ελλάδα έχει διατηρήσει το ποσό των 100.000 ευρώ που θέσπισε στα τέλη του 2019. Ωστόσο, για να προσελκύσουν ένα μεγάλο και αυστηρά εποπτευόμενο hedge fund, το οποίο θεωρούσαν ότι θα βοηθούσε στην ανατροπή παρωχημένων στερεοτύπων, οι αξιωματούχοι γνώριζαν ότι έπρεπε να προχωρήσουν περισσότερο.
Τους επόμενους μήνες καταρτίστηκε νέο νομικό πλαίσιο για τη φορολόγηση των hedge funds, ώστε η δραστηριοποίηση από την Αθήνα να γίνει ευκολότερη και πιο ελκυστική. Βάσει των νέων κανόνων, οι διαχειριστές κεφαλαίων που μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα θα φορολογούνται επίσης με συντελεστή 5% για την αμοιβή τους από τη συμμετοχή στα κέρδη των κεφαλαίων που διαχειρίζονται – το λεγόμενο carried interest – και για τα μπόνους τους.
Ωστόσο, με τη χώρα να απέχει λιγότερο από έναν χρόνο από τις εκλογές, το ζήτημα είναι πολιτικά ευαίσθητο. Μέρος της αντιπολίτευσης έχει κατηγορήσει την κυβέρνηση ότι δημιουργεί έναν φορολογικό παράδεισο.
«Για να είμαστε σαφείς, η Ελλάδα δεν θέλει να γίνει φορολογικός παράδεισος», δήλωσε ο κ. Καρατζάς. Οι εταιρείες που εγκαθίστανται στην Αθήνα θα φορολογούνται κανονικά, όπως και οι εργαζόμενοί τους. «Στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε ποιοτικές θέσεις εργασίας, να προσελκύσουμε εργαζομένους υψηλής εξειδίκευσης, να βοηθήσουμε Έλληνες να επιστρέψουν στη χώρα τους και να δημιουργήσουμε ένα νέο οικοσύστημα», πρόσθεσε.
Ενώ το υπουργείο Οικονομικών επεξεργαζόταν το νέο πλαίσιο, το υπουργείο Μετανάστευσης συνέβαλε στην απλοποίηση ζητημάτων που αφορούσαν το καθεστώς διαμονής όσων θα μετακινούνταν στην Ελλάδα. Και ενώ η χώρα διαμόρφωνε τους νέους κανόνες, το ξέσπασμα του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν έφερε ένα κύμα επιθέσεων αντιποίνων στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία είχαν αναδειχθεί γρήγορα στον κυριότερο ανταγωνιστή χαμηλής φορολογίας των παραδοσιακών παγκόσμιων κέντρων των hedge funds.
Οι επενδυτές και οι οικογένειές τους συνέρρεαν στη Μέση Ανατολή, προσελκυόμενοι από την υπόσχεση ασφάλειας, ηλιοφάνειας και καλύτερης ποιότητας ζωής, δήλωσε ο Τζέισον Κένεντι, επικεφαλής εταιρείας στελέχωσης που ειδικεύεται στα hedge funds.
«Τώρα που η ασφάλεια έγινε ζήτημα και εξακολουθεί να αποτελεί ζήτημα, πολλοί δεν είναι διατεθειμένοι να επιστρέψουν ή αναζητούν εναλλακτικές», ανέφερε.
Βεβαίως, τα δυναμικά χρηματοοικονομικά κέντρα τόσο του Άμπου Ντάμπι όσο και του Ντουμπάι συνέχισαν να αναπτύσσονται μετά την έναρξη της σύγκρουσης, με τη συνδρομή της επιτυχούς αναχαίτισης των περισσότερων επιθέσεων. Επιπλέον, οι μεγάλοι θεσμικοί επενδυτές της περιοχής παραμένουν ζωτικής σημασίας πηγή κεφαλαίων για πολλά hedge funds, παράγοντας που μπορεί να επηρεάζει τις αποφάσεις για τον τόπο εγκατάστασής τους.
Τελικά, η Ελλάδα ψήφισε τις νομοθετικές αλλαγές τον Ιούνιο και τον επόμενο μήνα η Millennium καταχώρισε γραφείο στην Αθήνα. Δεν ήταν, όμως, η μόνη εταιρεία που εξέταζε μια τέτοια κίνηση.
Το Abu Dhabi Global Market ανακοίνωσε τον Μάιο ότι η Rokos Capital Management θα άνοιγε το πρώτο της γραφείο στο εμιράτο. Όταν, όμως, αποκαλύφθηκε την περασμένη εβδομάδα η απόφαση του ιδρυτή της, Κρις Ρόκος, να εγκαταλείψει το Ηνωμένο Βασίλειο, ο προορισμός του ήταν η Ελλάδα και όχι τα ΗΑΕ. Η απροσδόκητη απόφαση έστρεψε την προσοχή του χρηματοοικονομικού κόσμου στις προσπάθειες της Αθήνας, που βρίσκονται ακόμη στα πρώτα τους βήματα, να προσελκύσει κορυφαίους traders.
Οι κινήσεις του Ρόκος και της Millennium αποτελούν σημαντικές επιτυχίες για την Ελλάδα, στον ίδιο βαθμό που συνιστούν λόγο ανησυχίας για το Λονδίνο. Επισφραγίζουν επίσης την επιστροφή της χώρας στην οικονομική κανονικότητα, μετά τη δεκαετή κρίση χρέους που εξάλειψε περίπου το ένα τέταρτο του ΑΕΠ της και την έφερε επικίνδυνα κοντά στην έξοδο από την Ευρωζώνη.
Τα τελευταία χρόνια, η ελληνική οικονομία αναπτύσσεται ταχύτερα από τις περισσότερες ευρωπαϊκές οικονομίες. Από το 2023, η Ελλάδα έχει ανακτήσει την επενδυτική βαθμίδα από όλους τους βασικούς οίκους αξιολόγησης, η χρηματιστηριακή της αγορά αναβαθμίστηκε πρόσφατα ξανά στην κατηγορία των ανεπτυγμένων αγορών και η χώρα δανείζεται σήμερα φθηνότερα από την Ιταλία, τη Γαλλία ή τις ΗΠΑ.
Παρότι δεν έχει ακόμη καταγραφεί ένα ευρύτερο κύμα μετακίνησης χρηματοοικονομικών στελεχών προς την Ελλάδα, οι αξιωματούχοι επιδιώκουν να αξιοποιήσουν τις κινήσεις της Millennium και του Ρόκος για να προσελκύσουν και άλλες, μικρότερες εταιρείες του κλάδου. Ήδη, η Elan Capital Management του Ρένου Δημητρίου περιλαμβάνεται σε όσες εξετάζουν το ενδεχόμενο εγκατάστασης, σύμφωνα με το Bloomberg News.
«Η χώρα δεν θα γίνει κόμβος πλούτου από τη μια μέρα στην άλλη. Θα χρειαστούν χρόνια», δήλωσε ο Καρατζάς. «Είμαστε εδώ για να βοηθήσουμε όσους έρθουν πρώτοι και στη συνέχεια η αγορά θα κάνει τη δουλειά της».
Για τον Δημήτρη Ανδριόπουλο, αντιπρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας ανάπτυξης ακινήτων Dimand, με έδρα την Αθήνα, η σημερινή συγκυρία προσφέρει στην πόλη μια μοναδική ευκαιρία.
«Με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και μετά το Brexit, τα πράγματα έχουν αλλάξει», δήλωσε. «Το Μιλάνο έχει φτάσει στα όριά του και τώρα είναι η ευκαιρία της Αθήνας να αξιοποιήσει τη συγκυρία».
Για να το πετύχει, πρέπει να αναπτύξει γρήγορα τις υποδομές που απαιτούνται για τη στήριξη ενός αναδυόμενου κόμβου πλούτου.
«Η μεγαλύτερη πρόκληση αυτή τη στιγμή είναι να βρεθούν κατοικίες που θα ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις τους και ιδιωτικά σχολεία που θα βρίσκονται κοντά στα σπίτια τους», πρόσθεσε ο Ανδριόπουλος.
Για τον Θανάση Δρόσσο, επικεφαλής επενδυτικής τραπεζικής στην Pantelakis Securities, πολύ μεγαλύτερη σημασία έχει η εγκατάσταση εταιρειών χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, όπως τα hedge funds, με πραγματικά γραφεία στην Αθήνα. Και αυτό επειδή δημιουργούν υψηλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας, συμβάλλουν στον επαναπατρισμό Ελλήνων επαγγελματιών και αναπτύσσουν τεχνογνωσία στις επενδύσεις, στην τεχνολογία, στη διαχείριση κινδύνων και στις επαγγελματικές υπηρεσίες.
Στο τέλος αυτής της διαδρομής θα προκύψει ένα αυτοσυντηρούμενο σύμπλεγμα εταιρειών διαχείρισης κεφαλαίων, «οι άνθρωποι του οποίου θα μπορούν μελλοντικά να δημιουργήσουν νέα funds με έδρα την Ελλάδα και να κατευθύνουν περισσότερα διεθνή κεφάλαια και μεγαλύτερο ενδιαφέρον προς τις ελληνικές επιχειρήσεις», δήλωσε ο Δρόσσος.
https://tomanifesto.gr
