Φόρτωση Text-to-Speech…
Αρχισε η μάχη στις ΗΠΑ για να μπλοκαριστεί η επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35. Δεκαοκτώ Δημοκρατικοί βουλευτές, χωρίς τη στήριξη Ρεπουμπλικανών συναδέλφων τους και με επικεφαλής την Ντίνα Τάιτους, ανέλαβαν την πρώτη κοινοβουλευτική πρωτοβουλία, αποστέλλοντας επιστολή στους ηγέτες της Βουλής των Αντιπροσώπων, τον Ρεπουμπλικανό Στιβ Σκαλίζ και τον Δημοκρατικό Χακίμ Τζέφρις, ζητώντας τους να είναι έτοιμοι να χρησιμοποιήσουν κάθε διαθέσιμο νομοθετικό μέσο προκειμένου να αποτρέψουν οποιαδήποτε απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ υπέρ της Αγκυρας.
Η επιστολή απευθύνεται στην ηγεσία της Βουλής για έναν συγκεκριμένο λόγο. Σε αντίθεση με την υπόθεση της πώλησης κινητήρων προς την Τουρκία, που οποιοσδήποτε βουλευτής μπορεί να καταθέσει Κοινό Ψήφισμα Αποδοκιμασίας, στην περίπτωση των F-35 εφαρμόζονται οι ειδικές διατάξεις του άρθρου 216 του νόμου CAATSA. Οι διατάξεις αυτές προβλέπουν διαδικασία ταχείας εξέτασης (expedited procedures), στο πλαίσιο της οποίας η σχετική νομοθετική πρωτοβουλία δεν μπορεί να αναληφθεί από οποιοδήποτε μέλος του Κογκρέσου, αλλά ενεργοποιείται από την ηγεσία των δύο σωμάτων. Για τον λόγο αυτό, οι υπογράφοντες ζητούν από τον Στιβ Σκαλίζ και τον Χακίμ Τζέφρις να είναι έτοιμοι να κινήσουν τη διαδικασία κατάθεσης Κοινού Ψηφίσματος Αποδοκιμασίας, εφόσον η κυβέρνηση στείλει σχετικό αίτημα στο Κογκρέσο. Το Κοινό Ψήφισμα μπορεί να εισαχθεί είτε από τον επικεφαλής της πλειοψηφίας είτε από τον επικεφαλής της μειοψηφίας, δεν είναι απαραίτητο να γίνει από κοινού.
Στην επιστολή οι βουλευτές εκφράζουν έντονη ανησυχία για τις πληροφορίες που θέλουν τον πρόεδρο Τραμπ να προετοιμάζει την επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35. Υπενθυμίζουν, μάλιστα, τις πρόσφατες δηλώσεις του στον Λευκό Οίκο, όταν άφησε να εννοηθεί ότι σκοπεύει να προσφέρει ένα «μεγάλο δώρο» στον Ερντογάν, καθώς και την επιβεβαίωση του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς ότι βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη επίσημη νομική αξιολόγηση, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν και με ποιον τρόπο θα μπορούσε να προχωρήσει μια τέτοια κίνηση.
Στην επιστολή τους υπενθυμίζουν ότι η Τουρκία αποβλήθηκε από το πρόγραμμα των F-35 το 2019, μετά την αγορά του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες έκριναν ότι η συνύπαρξη των δύο συστημάτων δημιουργεί σοβαρό κίνδυνο διαρροής ευαίσθητων πληροφοριών σχετικά με τις δυνατότητες και την τεχνολογία του αμερικανικού μαχητικού.
Παράλληλα επισημαίνουν ότι η ίδια η κυβέρνηση Τραμπ επέβαλε το 2020 κυρώσεις στην τουρκική Προεδρία Αμυντικών Βιομηχανιών βάσει του νόμου CAATSA και ότι οι κυρώσεις αυτές εξακολουθούν να ισχύουν, καθώς η Αγκυρα δεν έχει απομακρύνει, δεν έχει παροπλίσει, ούτε έχει εγκαταλείψει το σύστημα S-400.
Οι βουλευτές υπενθυμίζουν επίσης ότι ο Νόμος περί Αμυντικού Προϋπολογισμού (NDAA) για το οικονομικό έτος 2020 απαγορεύει ρητά τη μεταφορά F-35 στην Τουρκία, εκτός εάν πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις: η Τουρκία να μην κατέχει πλέον το σύστημα S-400, να δεσμευθεί ότι δεν θα επιδιώξει ξανά την απόκτησή του και να μην έχει αποδεχθεί επιπλέον παραδόσεις ή άλλα ρωσικά συστήματα που θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο την αμερικανική τεχνολογία.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η αναφορά τους στην πρόσφατη κατάθεση του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ενώπιον της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, στις 3 Ιουνίου, κατά την οποία -όπως σημειώνουν- αναγνώρισε ότι η κυβέρνηση δεσμεύεται από την ισχύουσα νομοθεσία να διατηρήσει τις κυρώσεις κατά της Τουρκίας και δεν μπορεί να επανεντάξει την Αγκυρα στο πρόγραμμα των F-35 όσο εξακολουθούν να ισχύουν οι σχετικοί περιορισμοί.
Πέρα από τα νομικά επιχειρήματα, οι υπογράφοντες προειδοποιούν ότι μια τέτοια απόφαση θα έστελνε εξαιρετικά αρνητικό μήνυμα στους συμμάχους των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ανατολική Μεσόγειο. Αναφέρονται στην επιθετική συμπεριφορά της Τουρκίας απέναντι στην Ελλάδα και την Κύπρο, στη στρατιωτική της στήριξη προς το Αζερμπαϊτζάν στις επιχειρήσεις κατά της Αρμενίας, καθώς και στην ιδιαίτερα προβληματική στάση της απέναντι στο Ισραήλ, υπενθυμίζοντας ότι ακόμη και ο ίδιος ο πρόεδρος Τραμπ έχει δηλώσει δημόσια πως ο Ερντογάν «δεν είναι μεγάλος φίλος του Ισραήλ».
Στο πιο κρίσιμο σημείο της επιστολής, οι βουλευτές καλούν ευθέως την ηγεσία της Βουλής να είναι έτοιμη, εφόσον η κυβέρνηση προχωρήσει στην επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 χωρίς να πληρούνται οι προϋποθέσεις που θέτει ο νόμος CAATSA, να καταθέσει Κοινό Ψήφισμα Αποδοκιμασίας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 216(c)(3).
Οπως τονίζουν, ο CAATSA εγκρίθηκε με συντριπτική διακομματική πλειοψηφία ακριβώς για να διασφαλίσει ότι καμία κυβέρνηση δεν μπορεί μονομερώς να επιβραβεύει χώρες που συνεργάζονται στρατιωτικά με τη Ρωσία, παραχωρώντας τους προηγμένη αμερικανική στρατιωτική τεχνολογία. Υπογραμμίζουν ότι η αξιοπιστία του ίδιου του νομοθετικού πλαισίου αλλά και το μήνυμα που εκπέμπεται προς κάθε χώρα που εξετάζει την αγορά ρωσικών οπλικών συστημάτων εξαρτώνται από την αποφασιστικότητα του Κογκρέσου να εφαρμόσει τον νόμο.
