Από τον Σεπτέμβριο του 2019 έως σήμερα, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς διήνυσε περίοδο σημαντικών αλλαγών και κρίσιμων μεταρρυθμίσεων, με στόχο μια σύγχρονη, αποτελεσματική και ανθεκτική εποπτική αρχή απέναντι στις προκλήσεις του μέλλοντος. Η ελληνική κεφαλαιαγορά βρίσκεται πλέον σε ριζικά διαφορετικό σημείο από εκείνο του 2019, έχοντας υπερβεί μεγάλες διεθνείς και εγχώριες προκλήσεις, όπως η πανδημία, οι γεωπολιτικές αναταράξεις, η επιτάχυνση της ψηφιοποίησης, η ανάδυση νέων χρηματοοικονομικών προϊόντων, η τεχνητή νοημοσύνη και τα κρυπτοστοιχεία. Βασική μας επιδίωξη ήταν η οικοδόμηση μιας αποτελεσματικής και εξωστρεφούς εποπτικής αρχής, στηριγμένης σε πέντε κεντρικές προτεραιότητες: τη συμβολή στην ανάπτυξη της αγοράς, την ενίσχυση της προληπτικής εποπτείας, τις θεσμικές τομές, τον ψηφιακό μετασχηματισμό και τη διεθνή συνεργασία.
Τα αριθμητικά δεδομένα αποτυπώνουν με σαφήνεια το εύρος της δουλειάς που πραγματοποιήθηκε. Από το 2019 εγκρίθηκαν 94 ενημερωτικά δελτία, μέσω των οποίων αντλήθηκαν 25,3 δισ. ευρώ και από αυτά περίπου 7 δισ. ευρώ μόνο κατά τους πρώτους επτά μήνες του 2026. Παράλληλα, το ενεργητικό των αμοιβαίων κεφαλαίων σημείωσε θεαματική αύξηση κατά 308%, φθάνοντας τα 25,6 δισ. ευρώ, ενώ εγκρίθηκε η σύσταση 144 νέων αμοιβαίων κεφαλαίων. Η δυναμική αυτή λαμβάνει πλέον και έμπρακτη διεθνή αναγνώριση, καθώς η ένταξη της ελληνικής κεφαλαιαγοράς στην κατηγορία των Ανεπτυγμένων Αγορών στις 21 Σεπτεμβρίου συνιστά ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στην ποιότητα, στην ανθεκτικότητα και στις προοπτικές της.
Για να καταστεί η εγχώρια αγορά πιο ελκυστική για τις επιχειρήσεις, προχωρήσαμε στις αναγκαίες προσαρμογές που διαμόρφωσαν ένα σαφώς πιο ανταγωνιστικό θεσμικό πλαίσιο. Το 2025 πραγματοποιήθηκαν εννέα νέες εισαγωγές στο χρηματιστήριο, ενώ το 2026 καταγράφηκαν οι δύο πρώτες εισαγωγές ναυτιλιακών εταιρειών στο Euronext Athens. Παράλληλα με την ανάπτυξη, εντατικοποιήσαμε τους ελέγχους και εφαρμόσαμε ευρέως την προληπτική εποπτεία. Εκτοτε πραγματοποιήθηκαν 288 έλεγχοι σε εισηγμένες εταιρείες, εξετάστηκαν περισσότερες από 1.200 καταγγελίες και εκδόθηκαν 249 δημόσιες προειδοποιήσεις για μη αδειοδοτημένους παρόχους επενδυτικών υπηρεσιών, αριθμός πολλαπλάσιος συγκριτικά με τα προηγούμενα έτη. Επιπροσθέτως, επιβλήθηκαν πρόστιμα συνολικού ύψους 42,6 εκατ. ευρώ σε 668 υποθέσεις και διαβιβάστηκαν 71 υποθέσεις χειραγώγησης της αγοράς στις εισαγγελικές αρχές. Το πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα λειτουργικής αναβάθμισης είναι η εξάλειψη των 150 εκκρεμών υποθέσεων πέραν της πενταετίας, οι οποίες μηδενίστηκαν έως τα τέλη του 2023 και παραμένουν μηδενικές, αποδεικνύοντας ότι η Αρχή έγινε ταχύτερη και προσανατολισμένη στην έγκαιρη αποτροπή κινδύνων.
Σε επίπεδο μεγάλων θεσμικών αλλαγών, ο νόμος για την εταιρική διακυβέρνηση εκσυγχρόνισε τη λειτουργία των εισηγμένων βάσει των αρχών του ΟΟΣΑ, ενώ η υποχρεωτική ποσόστωση για το υποεκπροσωπούμενο φύλο στα διοικητικά συμβούλια αύξησε τη γυναικεία συμμετοχή από περίπου 11% το 2019 στο 29% το 2025, πριν ακόμη από την πλήρη εφαρμογή της ευρωπαϊκής οδηγίας Women on Boards. Στο εσωτερικό της Αρχής, το έργο του ψηφιακού μετασχηματισμού, προϋπολογισμού 15 εκατ. ευρώ με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης, εισέρχεται στην επιχειρησιακή του φάση. Η αναβάθμιση της κυβερνοασφάλειας, η ενοποίηση των συστημάτων και η παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο δημιουργούν ένα προηγμένο εποπτικό περιβάλλον, όπου η τεχνολογία υπηρετεί την έγκαιρη πρόληψη. Παράλληλα, επενδύσαμε στο ανθρώπινο δυναμικό με την ένταξη 25 νέων στελεχών το 2025 και την έγκριση 46 επιπλέον θέσεων στους τομείς των δεδομένων, της τεχνολογίας και του κινδύνου, κάνοντας ταυτόχρονα τα πρώτα βήματα αξιοποίησης της τεχνητής νοημοσύνης σε συνεργασία με το Ερευνητικό Κέντρο «Αθηνά».
Από το 2019 εγκρίθηκαν 94 ενημερωτικά δελτία, μέσω των οποίων αντλήθηκαν 25,3 δισ. ευρώ και από αυτά περίπου 7 δισ. ευρώ μόνο κατά τους πρώτους επτά μήνες του 2026.
Η επόμενη ημέρα επιβάλλει αυξημένη ετοιμότητα, καθώς η ελληνική αγορά εισέρχεται σε νέα φάση ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης μέσω της ενσωμάτωσής της στο οικοσύστημα της Euronext και της πορείας προς την Ενωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Επιπλέον, αναλάβαμε νέες και σύνθετες αρμοδιότητες, όπως την εποπτεία των παρόχων κρυπτοστοιχείων, του ΤΕΚΑ και των Ταμείων Υποχρεωτικής Ασφάλισης, σε ένα περιβάλλον όπου η τεχνητή νοημοσύνη δημιουργεί νέες προκλήσεις. Η ουσία για τις εποπτικές αρχές δεν είναι απλώς να ακολουθούν την αλλαγή, αλλά να την προβλέπουν, επενδύοντας σε καινοτόμα εργαλεία SupTech, επάρκεια δεδομένων, καταρτισμένα στελέχη και στενότερη διεθνή συνεργασία – κοινό μήνυμα των επικεφαλής οκτώ ευρωπαϊκών εποπτικών αρχών, των ΗΠΑ και του Ηνωμένου Βασιλείου στο Επετειακό Συνέδριο της 9ης Σεπτεμβρίου.
Η φιλοδοξία μας ξεπερνά τη δημιουργία ενός απλού ψηφιακού επόπτη: αποσκοπεί σε μια ισχυρή, γρήγορη και προνοητική Αρχή που διασφαλίζει την προστασία των επενδυτών και την ακεραιότητα της αγοράς, διαμορφώνοντας ταυτόχρονα όρους ανάπτυξης. Ισχυρή εποπτεία και ανάπτυξη είναι αλληλένδετες όψεις του ίδιου στόχου, διασφαλίζοντας την εμπιστοσύνη, την άντληση κεφαλαίων και την καινοτομία. Με αυτά τα θεμέλια, η ελληνική κεφαλαιαγορά είναι έτοιμη να ανταποκριθεί στις νέες απαιτήσεις με αρτιότητα, πληρότητα και αποτελεσματικότητα.
Η κ. Βασιλική Λαζαράκου είναι πρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.
