Ο κίνδυνος ύφεσης αυξάνεται, λένε οι οικονομολόγοι

Κοινοποίηση

Οι οικονομολόγοι βλέπουν έναν αυξανόμενο κίνδυνο ύφεσης καθώς η αδυσώπητα ισχυρή οικονομία των ΗΠΑ αυξάνει τον πληθωρισμό, φέρνοντας πιθανότατα μια βαριά απάντηση από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ.

Οι οικονομολόγοι που συμμετείχαν σε έρευνα από τη Wall Street Journal αυτό το μήνα υπολόγισαν κατά μέσο όρο την πιθανότητα η οικονομία να βρίσκεται σε ύφεση κάποια στιγμή τους επόμενους 12 μήνες στο 28%, από 18% τον Ιανουάριο και μόλις 13% πριν από ένα χρόνο.

«Ο κίνδυνος ύφεσης αυξάνεται λόγω της σειράς κραδασμών της προσφοράς που κατακλύζονται σε ολόκληρη την οικονομία καθώς η Fed αυξάνει τα επιτόκια για να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό», δήλωσε ο Joe Brusuelas, επικεφαλής οικονομολόγος της RSM US LLP.

Οι οικονομολόγοι μείωσαν τις προβλέψεις τους για την ανάπτυξη φέτος. Κατά μέσο όρο βλέπουν το προσαρμοσμένο ως προς τον πληθωρισμό ακαθάριστο εγχώριο προϊόν να αυξάνεται κατά 2,6% το τέταρτο τρίμηνο του 2022 σε σύγκριση με ένα χρόνο νωρίτερα, μια πλήρη ποσοστιαία μονάδα από τη μέση πρόβλεψη πριν από έξι μήνες, αν και εξακολουθεί να είναι υψηλότερο – μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 2,2% στην δεκαετία πριν από την πανδημία.

Ο διαφαινόμενος κίνδυνος ύφεσης παράλληλα με τον ανησυχητικά υψηλό πληθωρισμό , ο οποίος έφτασε στο 7,9% τον Φεβρουάριο, αντικατοπτρίζει την πράξη εξισορρόπησης της Fed: Προσπαθεί να ψύξει την οικονομία αρκετά για να μειώσει τον πληθωρισμό, αλλά όχι τόσο ώστε να υποκινήσει την υποχώρηση των δαπανών και την άνοδο ανεργία.

Η τελευταία πιθανότητα ύφεσης είναι ελαφρώς χαμηλότερη από την τελευταία κορύφωση 34,8% τον Σεπτέμβριο του 2019. Εκείνη την εποχή, η ανάπτυξη είχε επιβραδυνθεί λόγω των αυξήσεων των επιτοκίων της Fed το προηγούμενο έτος και ενός εμπορικού πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας. Μήνες νωρίτερα, είχε ξεκινήσει ο πρώτος κύκλος μείωσης επιτοκίων – 2008.

Το αν θα ακολουθούσε τότε ύφεση, απουσία της πανδημίας, δεν μπορεί να γίνει γνωστό. Η πιθανότητα ύφεσης των οικονομολόγων έφτασε στο ίδιο επίπεδο τον Αύγουστο του 2007, μετά την οποίο ακολούθησε ύφεση. Όταν όμως έφτασε σε παρόμοιο επίπεδο τον Αύγουστο του 2011, η οικονομία συνέχισε να αναπτύσσεται.

Τον περασμένο μήνα, η κεντρική τράπεζα αύξησε το επιτόκιο αναφοράς κατά ένα τρίμηνο και σημείωσε έξι ακόμη αυξήσεις μέχρι το τέλος του έτους, τον πιο επιθετικό ρυθμό σε περισσότερα από 15 χρόνια. Περίπου το 84% των οικονομολόγων που συμμετείχαν στην έρευνα δήλωσε ότι αναμένει ότι η Fed θα αυξήσει τα επιτόκια κατά μισή μονάδα στις αρχές Μαΐου. Πάνω – 57% βλέπει δύο ή περισσότερες τέτοιες αυξήσεις μέχρι το τέλος του 2022.

Ο μέσος όρος των οικονομολόγων στην έρευνα προέβλεψε ότι η Fed θα ανεβάσει το μεσαίο εύρος του επιτοκίου των ομοσπονδιακών κεφαλαίων στο 2,125% μέχρι το τέλος του 2022 και στη συνέχεια στο 2,875% έως τον Δεκέμβριο του 2023—κοντά στις προβλέψεις της ίδιας της Fed.

Αλλά αναμένουν επίσης ότι ο πληθωρισμός θα παραμείνει πεισματικά υψηλός — προβλέποντας, κατά μέσο όρο, ένα ποσοστό 7,5% τον Ιούνιο του 2022, που θα υποχωρήσει σε ένα ακόμη δυσάρεστο 5,5% έως τον Δεκέμβριο. Οι ερωτηθέντες εκτιμούν ότι θα μειωθεί στο 2,9% μέχρι τα τέλη του 2023, σε κοντινή απόσταση -ν στόχο του 2% της Fed.

Ο υψηλός πληθωρισμός παραμένει ο πρωταρχικός οικονομικός κίνδυνος. Διαβρώνει την καταναλωτική ισχύ και την εμπιστοσύνη των καταναλωτών. Οι οικονομολόγοι διαφωνούν ως προς τη μεγαλύτερη πηγή πληθωριστικού κινδύνου. Το ένα τρίτο ανέφερε τις τιμές των εμπορευμάτων, των τροφίμων και του φυσικού αερίου, ενώ το 15% επισήμανε τον πόλεμο της Ρωσίας με την Ουκρανία.

Σε αυτό το στρατόπεδο, η Amy Crews Cutts, της AC Cutts & Associates LLC, αναμένει υψηλότερο, πιο επίμονο πληθωρισμό, κυρίως επειδή οι κύριοι παράγοντες του είναι οι τιμές των εμπορευμάτων, που επιδεινώθηκαν -ν πόλεμο στην Ουκρανία. Ωστόσο, αν και η νομισματική πολιτική έχει μικρό αντίκτυπο σε αυτές τις τιμές, είπε, το ανησυχητικό επίπεδο του συνολικού πληθωρισμού πιέζει τη Fed να δράσει.

«Το να σε δει κανείς να μην το παλεύεις είναι πολιτικά απαράδεκτο. Αλλά η μόνη πολιτική απάντηση που έχει η Fed είναι να σφίξε το ζωνάρι», είπε η κ. Cutts, η οποία βάζει την πιθανότητα ύφεσης τους επόμενους 12 μήνες στο 70%. «Οι ενέργειες της Fed για τον περιορισμό του πληθωρισμού θα οδηγήσουν σε ύφεση νωρίτερα παρά αργότερα».

Το 27% των ερωτηθέντων επεσήμαναν την αύξηση των μισθών ή τη στενή αγορά εργασίας ως τη μεγαλύτερη πληθωριστική απειλή.

«Η κρίση στην Ουκρανία θα προκαλέσει άλλη μια ώθηση στον πληθωρισμό βραχυπρόθεσμα, αλλά η σπείρα μισθών-τιμών που έχει ήδη ξεκινήσει είναι μια πιο μόνιμη απειλή για τη σταθερότητα των τιμών», δήλωσε ο Philip Marey, στη Rabobank. Σε μια τέτοια σπείρα, οι εργαζόμενοι κερδίζουν υψηλότερους μισθούς για να συμβαδίσουν με τις αυξανόμενες τιμές και στη συνέχεια αυτοί οι υψηλότεροι μισθοί ωθούν τις επιχειρήσεις να αυξήσουν περαιτέρω τις τιμές. Ο κ. Marey είπε ότι επειδή αυτή η διαδικασία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, η Fed θα πρέπει να αυξήσει αρκετά τα επιτόκια για να προκαλέσει ύφεση για να σπάσει τη δυναμική του πληθωρισμού.

Ο Robert Fry, της Robert Fry Economics LLC, τοποθετεί την πιθανότητα συρρίκνωσης τους επόμενους 12 μήνες σε μόλις 15%, αλλά την αυξάνει σε περίπου 50% μέσα στους επόμενους 24 μήνες και επί του παρόντος αναμένει μια ύφεση που θα διαρκέσει τρία τρίμηνα για να ξεκινήσει το το τελευταίο τρίμηνο του 2023.

«Το πρόβλημα είναι πραγματικά η υπερβάλλουσα ζήτηση, που προέκυψε από την περσινή δημοσιονομική και νομισματική πολιτική», είπε. «Όσο περισσότερο περιμένει η Fed για να ελέγξει τον πληθωρισμό, τόσο βαθύτερη θα είναι η ύφεση

Αν και αναγνωρίζουν τον αυξανόμενο κίνδυνο μιας ύφεσης, η πλειοψηφία των οικονομολόγων -63% – εξακολουθεί να πιστεύει ότι η Fed θα είναι σε θέση να χαλιναγωγήσει τον πληθωρισμό χωρίς να προκαλέσει ύφεση – αυτό που οι οικονομολόγοι αποκαλούν «ήπια προσγείωση». Πολλοί είπαν ότι η οικονομία βρίσκεται σε καλή θέση για να αντέξει τη σύσφιξη, δεδομένης της ανεργίας κοντά σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, της σταθερής αύξησης των εισοδημάτων και των σχετικά υποτονικών επιπέδων καταναλωτικού χρέους.

«Υπάρχει ακόμη πολλή παγωμένη ζήτηση και δυναμική στην οικονομία», δήλωσε ο Leo Feler, ανώτερος οικονομολόγος στο Anderson School of Management στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Λος Άντζελες. «Τα υψηλότερα επιτόκια μπορεί να μειώσουν την ανάπτυξη από περίπου 4-5% σε περίπου 2-3% φέτος, επομένως θα δούμε σημαντική επιβράδυνση της ανάπτυξης, αλλά μια ύφεση φαίνεται απίθανη αυτή τη στιγμή».

Η έρευνα της Wall Street Journal σε 65 επιχειρηματίες, ακαδημαϊκούς και χρηματοοικονομικούς μετεωρολόγους πραγματοποιήθηκε από 1 έως 5 Απριλίου. Δεν απάντησαν όλοι οι συμμετέχοντες σε κάθε ερώτηση.

Σχετικές δημοσιεύσεις